Pablo Software Solutions
 
STOSOWANIE  LEK脫W  U  DZIECI
             Reakcje dzieci na leki r贸偶ni膮 si臋 w istotny spos贸b od reakcji doros艂ych. W艣r贸d czynnik贸w charakterystycznych dla wieku rozwojowego nale偶y tu wymieni膰: mniej sprawn膮 filtracj臋 w nerkach - a wi臋c wolniejsze wydalanie lek贸w z organizmu dziecka,
niedojrza艂o艣膰 uk艂ad贸w enzymatycznych - co spowalnia lub wr臋cz zaburza przemian臋 aktywnej formy leku w postaci mniej toksyczne, wi臋ksze uwodnienie organizmu dziecka - co wp艂ywa na r贸偶nic臋 w dystrybucji lek贸w (rozmieszczenie lek贸w w r贸偶nych tkankach),
s艂abo wykszta艂cona u dziecka bariera ochronna (krew-m贸zg, sk贸ra).
W rezultacie u dzieci, a zw艂aszcza u niemowl膮t i noworodk贸w, 艂atwiej ni偶 u doros艂ych doprowadzi膰 mo偶na do przedawkowania leku i wyst膮pienia objaw贸w toksycznych. Przy ustalaniu dawki leku dla dziecka nale偶y wzi膮膰 pod uwag臋:
1) wiek dziecka
2) mas臋 cia艂a
3) powierzchni臋 cia艂a
Uwzgl臋dniaj膮c te parametry, lekarz pediatra okre艣la dawk臋 jednorazow膮 i dobow膮 stosowanego leku, najcz臋艣ciej pos艂uguj膮c si臋 odpowiednim schematem. Schemat dawkowania, czyli cz臋sto艣膰 podawania poszczeg贸lnych, okre艣lonych dawek uzale偶niony jest od wieku dziecka. Zachowanie okre艣lonych przez lekarza odst臋p贸w pomi臋dzy kolejnymi dawkami jest szczeg贸lnie wa偶ne u ma艂ych dzieci. W tym okresie bowiem wi臋kszo艣膰 lek贸w jest przez dziecko wolniej metabolizowana, a wi臋c d艂u偶ej utrzymuje sw贸j wysoki poziom w organi藕mie i jest wolniej wydalana ni偶 u dzieci starszych i doros艂ych.
Najdogodniejsz膮 drog膮 podania lek贸w dzieciom jest droga doustna. Dawki lek贸w w postaci p艂ynnej nale偶y podawa膰 w mililitrach i odmierza膰 dok艂adnie strzykawk膮. Niedobrym sposobem jest dodanie leku do butelki z mlekiem lub kaszk膮, poniewa偶 po pierwsze, mo偶e doj艣膰 do niekorzystnej interakcji leku z pokarmem a po drugie, w takiej sytuacji nie mamy 艣cis艂ej kontroli nad podan膮 dawk膮, kt贸ra mo偶e by膰 niewystarczaj膮ca, je偶eli dziecko nie wypije ca艂ej zawarto艣ci butelki.
Niezwykle ostro偶nie powinni艣my stosowa膰 u dzieci (szczeg贸lnie u noworodk贸w i niemowl膮t) preparaty miejscowe na sk贸r臋. Przez sk贸r臋 ma艂ych dzieci leki w o wiele wi臋- kszym stopniu wch艂aniaj膮 si臋 do krwioobiegu ni偶 w wieku p贸藕niejszym. Mo偶e to spowo-dowa膰 niezamierzone dzia艂ania og贸lne.
Szczeg贸ln膮 uwag臋 musimy zwr贸ci膰 na r贸偶nice w stosowaniu lek贸w cz臋sto u偶ywanych w wieku p贸藕niejszym, takich jak:
1) aspiryna (kwas acetylosalicylowy we wszystkich preparatach),
2) sulfonamidy (Biseptol, Bactrim),
3) niekt贸re antybiotyki.
Preparat贸w aspirynowych nie powinni艣my stosowa膰 bezwzgl臋dnie do 6 roku 偶ycia, ze wzgl臋du na mo偶liwo艣膰 wyst膮pienia istotnych powik艂a艅, a do 12 roku 偶ycia stosowa膰 je z du偶ym umiarem i ostro偶no艣ci膮. Powinni艣my zaniecha膰 ich podawania po zaobserwowaniu niekorzystnych objaw贸w takich jak: b贸l brzucha w ok. godzin臋 po podaniu lub/i zaistnia艂e krwawienia z nosa.
Sulfonamid贸w nie powinno si臋 podawa膰 wcze艣niakom i noworodkom oraz niemowl臋tom do 3 miesi膮ca 偶ycia, a antybiotyk贸w z grupy tetracyklin, (Tetracyklina, Doxycyklina), nie nale偶y podawa膰 dzieciom poni偶ej 12 roku 偶ycia, ze wzgl臋du na mo偶liwo艣膰 tworzenia kompleks贸w z wapniem powoduj膮cych brunatne, trwa艂e zabarwienie z臋b贸w.
Wszystkie sulfonamidy i antybiotyki dost臋pne s膮 na recept臋 i w 偶adnym przypadku nie powinni艣my ich stosowa膰 dzieciom samodzielnie bez zalecenia lekarza, nawet je偶eli z poprzedniej choroby dziecka zosta艂a nam resztka w butelce, a objawy obecnej choroby do z艂udzenia przypominaj膮 poprzedni膮.
Inne, dost臋pne bez recepty leki i parafarmaceutyki powinni艣my stosowa膰 zgodnie z zaleceniami producenta umieszczonymi na ulotce do ka偶dego leku. W miar臋 mo偶liwo艣ci powinni艣my stosowa膰 dla dzieci formy lek贸w przeznaczone specjalnie dla dzieci (tzw. formy pediatryczne). Charakteryzuj膮 si臋 one nie tylko precyzyjnie dobran膮 do wieku dziecka dawk膮, ale r贸wnie偶  (co jest tak偶e bardzo wa偶ne) odpowiednimi dodatkami smakowymi. Czasami pozbawiane s膮 r贸wnie偶 niekt贸rych sk艂adnik贸w pomocniczych, wyst臋puj膮cych w lekach dla doros艂ych a 藕le tolerowanych przez ma艂e dzieci (np.: sacha-rozy mog膮cej zaszkodzi膰 niemowl臋tom). Trzeba te偶 pami臋ta膰, aby zawsze zapozna膰 si臋 z ulotk膮 za艂膮czan膮 do leku, szczeg贸lnie gdy jest to lek silnie dzia艂aj膮cy zapisany przez lekarza na recept臋. Lek ma za zadanie pom贸c w chorobie, ale musimy mie膰 艣wiadomo艣膰, i偶 nie ma leku idealnie bezpiecznego. Ka偶dy ma swoje dzia艂ania niepo偶膮dane mog膮ce si臋 objawia膰 czasami gwa艂townie. Nale偶y by膰 zatem zaznajomionym z tymi dzia艂aniami aby艣my w przypadku ich zaistnienia mogli szybko i skutecznie zadzia艂a膰.
Lek贸w w formach niepediatrycznych, a wi臋c nie skomponowanych specjalnie dla dzieci a dost臋pnych bez recepty nie powinni艣my podawa膰 dzieciom, szczeg贸lnie ma艂ym (do 6 r.偶.) bez konsultacji z pediatr膮. Pami臋tajmy r贸wnie偶, 偶e niemowl臋ta w pierwszym roku 偶ycia powinien bezwzgl臋dnie zdiagnozowa膰 lekarz i to on powinien zastosowa膰 odpowiednie leczenie. Je偶eli za艣 zdecydowali艣my si臋 na wst臋pne samoleczenie starajmy si臋 zawsze poinformowa膰 farmaceut臋 w aptece, i偶 lekiem o kt贸ry prosimy mamy zamiar leczy膰 dziecko. Powinien on kompetentnie potwierdzi膰 lub skorygowa膰 nasze zamiary leczenia kieruj膮c si臋 zasad膮 "primum non nocere", czyli "po pierwsze nie szkodzi膰".

mgr farm. Jaros艂aw Kostelecki
 
Copyright 2008-2010  by  Apteka Modrzewiowa
Polityka prywatno艣ci
Powr贸t